TW Hội Khuyến học Việt Nam - Nơi toàn dân đến trường
TW Hội Khuyến học Việt Nam http://www.hoikhuyenhoc.vn
Nơi toàn dân đến trường
23.02.2009

Vượt hơn 30 km đường rừng lắm đèo, dốc trên con đường vào các xã vùng Lìa, dưới tiết trời mưa dầm, gió bấc của những ngày đầu xuân, chúng tôi cũng đến kịp với ngày Tết mừng lúa mới của bà con dân bản A Xau, xã A Túc, huyện Hướng Hóa (Quảng Trị) được tổ chức tại Trung tâm học tập cộng đồng (TTHTCÐ) của bản.
Biết chúng tôi lên đây để tìm hiểu về mô hình TTHTCÐ điển hình ở vùng cao này, Trưởng bản Ăm Cường không nén nỗi xúc động đã bộc bạch: "Phải qua nhiều mùa rẫy lắm, dân bản mới có được một nơi như thế này để tổ chức ngày hội của bản, làng... Người dân miền núi mang ơn Ðảng và Bác Hồ nhiều lắm!".

Ðại tá Trần Hữu Ðức, nguyên Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự huyện Hướng Hóa, giờ là Phó trưởng Ðoàn kinh tế quốc phòng 337, người được dân bản coi đã "đẻ" ra TTHTCÐ A Xau cho chúng tôi biết: Năm 1999, cán bộ chiến sĩ Ban Chỉ huy quân sự huyện Hướng Hóa đến A Xau để giúp dân bản xây dựng điểm môi trường văn hóa trên tuyến phía tây của tỉnh Quảng Trị. Chính quyền địa phương đã mời các già làng, trưởng bản và các họ tộc đến để bàn bạc xây dựng hương ước, còn dân bản thì đóng góp công sức, tiền của xây dựng nhà văn hóa làm nơi sinh hoạt trong ngày lễ hội. Chỉ chưa đầy một năm, A Xau được tỉnh công nhận là bản đạt chuẩn văn hóa, khu dân cư tiên tiến xuất sắc. Chưa bao giờ ở A Xau phong trào thi đua xây dựng gia đình văn hóa, cụm dân cư tiên tiến phát triển mạnh như ở thời điểm này. Người dân khao khát có một nơi rộng rãi hơn, thoáng đãng hơn để tất cả mọi người được đến học cái chữ, ai chưa biết gì học nấy và sinh hoạt văn hóa tinh thần. TTHTCÐ A Xau ra đời đã đáp ứng nhu cầu đòi hỏi của nhân dân vùng cao và phát triển của miền núi huyện Hướng Hóa trong thời kỳ mới. Ðược sự cho phép của lãnh đạo các cấp, Ban Chỉ huy quân sự huyện Hướng Hóa đã đầu tư hơn 25 triệu đồng để góp cùng dân bản xây dựng TTHTCÐ A Xau. Ông Côn Thoi, một người dân của bản đã hiến hơn 200 m2 đất trước sân nhà mình để làm nơi xây dựng Trung tâm và khu hoạt động thể dục - thể thao cho dân bản. Nhân dân 11 bản trong vùng nghe tin đã nườm nượp mang vật liệu xây dựng đến xin đóng góp giúp A Xau sớm có được một nơi như mong ước.

Sau hơn một tháng xây dựng, TTHTCÐ A Xau đã được đưa vào sử dụng, bên trong có đủ bàn ghế, tủ sách, giá sách và hệ thống loa máy phục vụ cho lúc hội họp đông người. Hằng ngày, TTHTCÐ mở cửa từ sáng sớm đến 22 giờ đêm để tiếp đón nhân dân đến đây học tập, sinh hoạt. Phó trưởng bản A Xau Ăm Hải cho chúng tôi biết: Mỗi tuần, cán bộ và nhân dân đến Trung tâm học văn hóa ba buổi do các giáo viên ở trường tiểu học và THCS trên địa bàn dạy. Còn trong tháng có ít nhất vài ba buổi cán bộ ở huyện lên phổ biến các chủ trương, chính sách của Ðảng và pháp luật của Nhà nước cho nhân dân, chuyển giao các kiến thức khoa học kỹ thuật về sản xuất, chăn nuôi, trồng trọt, hướng dẫn thực hiện sinh đẻ có kế hoạch cho các hộ gia đình và chăm sóc sức khỏe cho người dân... Những ngày còn lại trong tuần đều có từ 30 đến 50 người dân đến đọc sách, báo, tạp chí và bổ túc thêm những kiến thức mà mình đang hẫng hụt. Ban đêm TTHTCÐ là nơi để nhân dân tập trung sinh hoạt văn hóa và xem truyền hình. Ngoài ra, Trung tâm còn dành thời gian cho các em học sinh đến đây sinh hoạt, giải trí và vui chơi... Ăm Hải chỉ cho chúng tôi xem các loại sách, tạp chí có ở TTHTCÐ và nói: "Ở trong đó có đủ cái chữ giúp cho nhân dân xóa đói, giảm nghèo. A Xau sẽ cố gắng đưa kiến thức tiếp thu được từ trong sách vở vào xây dựng bản làng sớm thoát khỏi đói nghèo và lạc hậu như niềm mong ước của Ðảng và Bác Hồ".

Gặp gỡ một số người dân địa phương để tìm hiểu về hiệu quả và sự cần thiết của TTHTCÐ, chúng tôi được Ăm Côn, Côn Mễ, Côn Hưng... tâm sự: Trước đây khi chưa có TTHTCÐ họ đều là những người mù chữ, còn hiện nay họ đã biết đọc, biết viết. Nhờ biết được cái chữ nên việc tiếp thu các kiến thức của thầy giáo dạy và trong sách vở rất nhanh. Loại sách mà họ thích đọc nhất là sách hướng dẫn về sản xuất chăn nuôi, trồng trọt, giáo dục sức khoẻ và giới tính như: "Kỹ thuật chăn nuôi cá nước ngọt", "Cách trồng và chăm sóc các loại cây", "Những điều cần biết cho sự sống", "Sổ tay sức khoẻ sinh sản gia đình"...

Ðiều mà cán bộ UBND xã A Túc Côn Ðưng mong muốn là, hiện nay TTHTCÐ A Xau đã có dấu hiệu xuống cấp do chịu sự khai thác với cường độ cao của cán bộ và nhân dân địa phương cho nên cần sự tiếp tục đầu tư và nâng cấp của huyện Hướng Hóa và tỉnh Quảng Trị để Trung tâm khang trang, đẹp đẽ hơn, phục vụ có hiệu quả học tập và sinh hoạt của nhân dân địa phương.

Ông Trương Sĩ Tiến, nguyên Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh Quảng Trị đánh giá cao về hiệu ích của TTHTCÐ A Xau đối với người dân vùng cao, nhất là trong việc khuyến khích mọi người cùng nhau học tập để nâng cao dân trí, xóa đói, giảm nghèo. Chỉ có thông qua các TTHTCÐ như ở A Xau thì mới làm chuyển biến được nhận thức, chuyển giao được khoa học kỹ thuật cho người dân. Chia tay với dân bản A Xau ra về khi cái tết mừng lúa mới chưa đến hồi kết thúc, chúng tôi thấy A Xau đổi mới thật sự từ sau khi có TTHTCÐ, cái chữ và tri thức khoa học không còn xa vời nữa với dân bản.

Bài và ảnh: Nguyễn Văn Hai

URL của bản tin này::http://www.hoikhuyenhoc.vn/modules.php?name=News&op=viewst&sid=1114
© TW Hội Khuyến học Việt Nam contact: khuyenhocvn@gmail.com